Lãnh đạo Hà Tĩnh kiểm tra tình hình hoạt động của Formosa tại Khu kinh tế Vũng Áng. Ảnh Trương Hoa

Formosa trụ cột của Hà Tĩnh

Chọn Khu kinh tế Vũng Áng làm điểm đến, Công ty TNHH Gang thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh (FHS) nhanh chóng trở thành dự án FDI mang tính biểu tượng của tỉnh. Với diện tích gần 3.318 ha và tổng vốn đầu tư khoảng 12,8 tỷ USD, Formosa Hà Tĩnh hiện là dự án có quy mô lớn nhất trong số 73 dự án FDI đang đầu tư tại địa phương, nơi tổng vốn FDI đăng ký đã vượt 16,1 tỷ USD.

Không chỉ đứng đầu về quy mô vốn, Formosa còn giữ vai trò then chốt trong cơ cấu kinh tế tỉnh. Dự án này hiện đóng góp khoảng 31% GRDP, tạo việc làm trực tiếp cho gần 10.000 lao động, đồng thời chiếm tỷ trọng rất lớn trong kim ngạch xuất khẩu và nguồn thu ngân sách của Hà Tĩnh.

Những con số trong năm 2025 cho thấy rõ vai trò “lực đỡ” của dự án: sản lượng phôi thép khoảng 5,68 triệu tấn, lượng tiêu thụ sản phẩm thép đạt 5,61 triệu tấn, doanh thu đạt 2,91 tỷ USD, trong khoảng thời gian từ 2015-2025, công ty đã đóng nộp thuế khoảng 3,1 tỷ USD (khoảng 75.000 tỷ đồng), trong đó thuế địa phương khoảng 610 triệu USD, thuế trung ương khoảng 2,4 tỷ USD.Trong bối cảnh thị trường thép toàn cầu nhiều biến động, sự ổn định của Formosa Hà Tĩnh trở thành yếu tố quan trọng giúp kinh tế địa phương giữ nhịp tăng trưởng.

Bên cạnh hiệu quả kinh tế, Formosa Hà Tĩnh cũng ghi dấu ấn ở khía cạnh xã hội khi đã chi hơn 168,7 tỷ đồng cho các hoạt động an sinh như xây dựng trường học, hỗ trợ y tế, học bổng và chương trình vì cộng đồng. Đây là yếu tố góp phần tạo sự gắn kết giữa dự án FDI quy mô lớn với đời sống địa phương – điều không phải dự án nào cũng làm được.

Đặc biệt, sự hiện diện của Formosa đã kéo theo sự hình thành và phát triển của cảng Sơn Dương, một trong những cảng nước sâu lớn nhất Việt Nam với công suất thiết kế khoảng 30 triệu tấn/năm, tạo nền tảng cho chuỗi công nghiệp nặng, logistics và dịch vụ cảng biển tại Vũng Áng.

Từ “đầu tàu” Formosa đến bài toán bứt phá FDI

Nhìn tổng thể, Hà Tĩnh hiện thu hút hơn 1.550 dự án đầu tư, tổng vốn đăng ký khoảng 550.000 tỷ đồng (hơn 22 tỷ USD); trong đó khu vực FDI giữ vai trò đặc biệt quan trọng với 73 dự án, tập trung chủ yếu tại Khu kinh tế Vũng Áng. Ngoài Formosa, một số dự án FDI tiêu biểu khác có thể kể đến như Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II (vốn khoảng 2,2 tỷ USD), Nhà máy sản xuất pin VinES (liên doanh Vingroup – Gotion,), cùng các dự án logistics, hạ tầng và công nghiệp phụ trợ đang hình thành.

Hoạt động sản xuất của Formosa tại Hà Tĩnh. Ảnh Trương Hoa.

Tuy nhiên, thực tế cũng cho thấy động lực FDI của Hà Tĩnh vẫn phụ thuộc lớn vào một số dự án trụ cột. Dòng vốn FDI mới trong thời gian gần đây chưa có nhiều dự án quy mô lớn được cấp phép; tăng trưởng chủ yếu đến từ các dự án hiện hữu bước vào giai đoạn ổn định. Điều này vừa phản ánh niềm tin của nhà đầu tư đang hoạt động, vừa đặt ra thách thức về đa dạng hóa nguồn vốn và lĩnh vực FDI.

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút FDI ngày càng gay gắt, Hà Tĩnh khó có thể tiếp tục tăng trưởng bền vững nếu chỉ dựa vào một vài “đầu tàu”. Từ nền tảng Formosa, tỉnh cần hướng tới việc thu hút thêm các dự án công nghiệp hỗ trợ, công nghệ cao, logistics, năng lượng tái tạo, qua đó mở rộng chuỗi giá trị và nâng cao chất lượng tăng trưởng.

Song song đó là những yêu cầu mang tính nền tảng: Hoàn thiện hạ tầng kết nối, chuẩn bị quỹ đất sạch, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cùng với cải cách hành chính và tính minh bạch chính sách để tạo lợi thế cạnh tranh rõ nét hơn trong mắt các nhà đầu tư quốc tế.

Formosa Hà Tĩnh đã tạo nên cú hích lịch sử cho phát triển công nghiệp và dịch vụ của địa phương. Nhưng để FDI thực sự trở thành động lực bền vững trong giai đoạn tới, Hà Tĩnh cần bước tiếp từ “một dự án lớn” sang một hệ sinh thái đầu tư đa dạng và chất lượng. Khi đó, vai trò của Formosa không chỉ là trụ cột, mà còn là điểm tựa để Hà Tĩnh bứt phá mạnh mẽ hơn trên bản đồ thu hút FDI của cả nước.

Tác giả: Trương Hoa

Nguồn tin: nhadautu.vn